Skip navigation
 

Please use this identifier to cite or link to this item: http://hdl.handle.net/123456789/17417
Title: የኩናማ ብሓረሰብ ተረቶች ምደባ እና የይዘት ትንተና
???metadata.dc.contributor.*???: አየለ ፌቅሬ (ዶ.ር)
ሠመረ, ተስፊጋብር
Keywords: በኩናማ ብሓረሰብ ተረቶች ሳይ ሲሆን፤;ተረቶችን በመሰብሰብ እና በመመደብ የይዘት ትንተና አካሂዳል፡፡
Issue Date: Sep-2010
Publisher: Addis Ababa University
Abstract: ይህ ጥናት ትኩረት ያዯረገው በኩናማ ብሓረሰብ ተረቶች ሊይ ሲሆን፤ ተረቶችን በመሰብሰብ እና በመመደብ የይዘት ትንተና አካሂዶሌ፡፡ ዒላማውም በኩናማ ብሓረሰብ የሚተረቱ ተረቶችን በመሰብሰብ ምዯባ ማካሄዴ እና የይዘት ትንተና ማዴረግ ነው፡፡ ተረቶቹ የተሰበሰቡት ከብሓረሰቡ መረጃ አቀባዮች ነው፡፡ መረጃ ለመሰብሰብ ቃለ መጠይቅ፣ ምልከታ እና የተተኳሪ ቡዴን ውይት ዘደዎች ጥቅም ሊይ ውላዋል፡፡ 78ቱ ተረቶች በአካባቢያዊ እና ምሁራን በተከተለት መንገድ፤ እንዱሁም በይዘ ት የተመቡ ሲሆን ከነዙህ መካከሌ 42 ተረቶች በማሳያነት ተተንትነዋሌ፡፡ በጥናቱ እንዯተዯረሰበት ተረቶቹ በአካባቢያዊ መጠሪያቸው “ሳማ ኬካ” እና “ኔሊ ሳማ” ተብሇው ይታወቃለ፡፡ “ሳማ ኬካ” ተብልው የሚታወቁ ተረቶች በብሓረሰቡ ዗ንዴ እውነት ናቸው ተብል የሚታመንባቸው ሲሆኑ፤ ስሇብሓረሰቡ አመጣጥ፣ ብሓረሰቡ ስሊካሄዲቸው ጦርነቶች፣ ስሇ ቦታ እና ጎሳ ስያሜዎች፣ ስሇ ኬት መጣና የጎሳ መሪዎች ጀግንነት የሚተርኩ ናቸው፡፡ “ኔሊ ሳማ” በመባሌ የሚታወቁት ዯግሞ ፇጠራዊ መሆናቸውን የሚታመንባቸው ሲሆኑ፤ አእምሮን እያዜናኑ ስነምግባር እና ብሌሔነትን የሚያስተምሩ፣ የብሓረሰቡን ባህሌ፣ ሌማዴ እና አኗኗር ቀጣይነት እንዱኖራቸው የሚያዯርጉ ናቸው፡፡ ተረቶቹ ምሁራን ከተከተለት የአመዲዯብ ስሌት አንፃር ሲታዩ ዯግሞ ላጀንዴ፣ ገሊጭና ፈቡሊ ናቸው፡፡ ተረቶቹ በይታቸው በአምስት ዋና ዋና ምዴቦች የተከፇለ ሲሆን እነሱም የት መጣነትን የሚያሳዩ፣ ብሌህነት፣ መጥፍ ባህርያትን፣ ጓዯኝነት እና ጥንካሬን የሚመሇከቱ ናቸው፡፡ ብዘዎቹ ተረቶች ስነ ምግባራዊ ስብከቶች እና ማህበራዊ ህይወትን lመምራት የሚበጁ የህይወት ፌሌስፌናዎች የሚያስተምሩ ናቸው፡፡ እኩይ የሚባለ ተግባራትን በመኮነን እንዲይስፊፈ የሚገታባቸው፣ መሌካም የሚባለትን ዯግሞ በመዯገፌ ቀጣይነት እንዱኖራቸው በማዴረግ ታሪክ እና ባህሌ የሚተከሌባቸው መሆናቸውን ጥናቱ አሳይቷሌ፡፡ ጥቂቶቹ ዯግሞ የብሓረሰቡ ባህሌ የማስቀጠሌ እና የመተርጎም ጥቅም ያሊቸው፣ የብሓሰቡ አባሊት ሇሚያነሱዋቸው ፌሌስፌናዊ የሆኑ ጥያቄዎችን ምሊሽ የሚሰጥባቸው መሆናቸው ጥናቱ አመሊክቷሌ፡፡ በመጨረሻም ጥናቱ ተረቶቹ የብሓረሰቡን ታሪክ እና ባህሌ ሇመረዲት ያሊቸውን ሚና የሊቀ ሆኖ በመገኘቱ ተጠናክረው የሚቀጥለበት እና ተሰንዯው የሚቀረሱበት ሁኔታ ቢመቻች ሲል እንደ ይሁንታ አቅርቧል፡፡ i
URI: http://hdl.handle.net/123456789/17417
Appears in Collections:Thesis - Amharic Language, Litrature and Folklore

Files in This Item:
File Description SizeFormat 
ሠመረ ተስፊጋብር.pdf1.9 MBAdobe PDFView/Open
Show full item record


Items in DSpace are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.